Presentatie bij XS4ALL / The Next Ten Years - 29 juni 2007:

"We geven een serie boeken uit, The Next Ten Years, een samenwerkingsproject tussen uitgeverij Nijgh & Van Ditmar en internetprovider XS4ALL. De serie handelt over de maatschappelijke veranderingen die technologie, en met name internet, in de nabije toekomst teweeg kan of zal brengen. Elk deel verkent een onderwerp dat - naar ons idee ten onrechte - onderbelicht is gebleven of waarover meer valt te zeggen dan gewoonlijk wordt gedaan.
Het eerste deel, Medische geheimen (september 2005), behandelt de risico's van het elektronische patiëntendossier. Het boek leidde zelfs tot een kamerdebat doordat we de tekst lieten vergezellen van een daadwerkelijke veiligheidstest van twee ziekenhuissystemen en daarbij zonder al te veel moeite 1,2 miljoen patiëntengegevens in handen wisten te krijgen. Het tweede boek in de reeks, Een wereld te winnen (april 2006), gaat over gaming. De invalshoeken zijn de nieuwe economieën die zich binnen virtuele werelden ontwikkelen, de ontwikkeling van gaming tot beroeps- en kijksport, en de vraag naar de juridische status van virtuele goederen. U treft van beide titels een exemplaar aan. In juni van dit jaar verschijnen deel drie, een interviewbundel (Beter internet. Welgeleerde buitenstaanders over Web 2.0) en deel vier, verhalen van jonge auteurs (Korte verhalen voor de nabije toekomst - Leven in technologie).

Deel vijf staat gepland voor het eind van dit jaar en heeft als onderwerp privacy en identiteit. Mensen laten overal digitale sporen achter, soms vrijwillig, soms onder dwang, maar meestal zonder het te weten. Overheden en bedrijven willen tegenwoordig alles over ons weten, hetzij met veiligheid en controle als oogmerk, hetzij uit marketingoverwegingen. Gegevens die we op internet achterlaten kunnen ons soms jaren achtervolgen, tegelijkertijd vertellen mensen kennelijk graag over zichzelf omdat ze daarvoor iets terugkrijgen. Het oude debat over privacy - dat uiteindelijk vooral een debat was over de verhouding tussen burgers en de staat - lijkt momenteel spaak te lopen.
Daarachter gaan naar onze smaak andere verschijnselen en vragen schuil. ‘Identiteit’ lijkt in de perceptie van mensen een vlottender begrip te zijn geworden dan eerder, niet langer iets dat je hébt en vervolgens ‘ontplooit’, maar veeleer een zaak van bindingen en wisselende allianties of hoedanigheden. ‘Privacy’ lijkt een pasmunt te zijn geworden, iets dat je inlevert in ruil voor veiligheid of korting op je boodschappen. Willen we dat burgers transparant en traceerbaar worden? Delven individuele rechten het onderspit jegens collectieve rechten, of kunnen collectieve rechten alleen bestaan als ze zijn gegrondvest op individuele rechten? Van wie zijn onze persoonsgegevens? Moeten persoonsgegevens een ingebouwde vervaldatum hebben? Kun je identiteiten inderdaad zo makkelijk aannemen en afleggen? Worden wij identiteitsfabriekjes? Hoe kunnen burgers hun identiteit en hun persoonsgegevens ‘managen’, en is dat überhaupt een zinnige vraag? Is internet het collectieve archief van individuele levens? Ben je nog wie je vijf jaar geleden was? Zijn we bezig de oude punkleus ‘growing up in public’ te verwezenlijken?" Karin Spaink (hoofdredacteur) en Mieke van Heesewijk (coördinator).

Als één van de (4) sprekers tijdens een exclusief onderonsje dat vooral de bedoeling had de schrijvers van het betreffende boekje, maar ook XS4ALL, te inspireren maakte ik gebruik van deze PowerPoint presentatie.